خبر نامه
آخرین اخبار
- وزیر اطلاعات و فرهنگ مجدداً اعتماد نماینده گان ملت را حاصل کرد
- محفل گفتمان وتفاهم درباره مسایل عمده ملی برگزارگردید
- سیمینار طریقت نقشبندیه با صدور قطعنامهء پایان یافت
- سیمینار طریقت نقشبندیه برگزار گردید
- کار ترمیم پنج بنای تاریخی دیگر درولایت غزنی از سوی دکتور سید مخدوم رهین وزیر اطلاعات...
در باره ما
وزارت اطلاعات وفرهنگ
جمهوری اسلامی افغانستان
تاریخچۀ مختصر
دید گاه ها
ا هداف ومقاصد
وظایف این وزارت
در دورۀ دوم سلطنت امیر شیر علی سه مطبعۀ چا پ سنگی به نام های مطبعۀ شمس النهار ، مطبعه مرتضاوی و مطبعۀ مصطفاوی به کار آغاز نمودند . نخستین نشریۀ چا پی در تاریخ افغانستان که « شمس النهار » نام داشت در مطبعۀ اول الذکر در سال ۱۸۷۳ به چا پ رسید . این نشریه و ادارۀ محدود سه مطبعه را می توان اولین هستۀ اداره یی به حساب آورد که امروز ما آنرا « وزارات اطلاعات وفرهنگ ) می نا میم .
این سه مطبعه درزمان سلطنت امیر عبد الرحمن خان نیز فعال بودند و کتب متعدد را به چا پ رسانیدند .
با آمدن محمود طرزی به افغانستان که موصوف از رموز خبر نگاری و روز نامه نگاری آ گاهی عمیق و دقیق داشت مطبو عات نوین افغانستان با نشر سرا ج الا خبار در ماه اکتوبر ۱۹۱۱ آ غاز گردید.
در سرا ج الاخبار مضامین در قالب های مختلف به طبع می رسیدند . اخبار خارج افغانستان و برخی مطالب دیگر از روز نامه های کشورهای دیگر ترجمه شده به نشر میرسیدند . در زمان سلطنت امیر امان الله خان که افغانستان به استقلال سیا سی هم رسیده بود ، فعالیت های مطبو عاتی گسترده تر شد . در کنار روز نامه های دولتی روز نامه ها ونشریه های موقوت آزاد هم مجال چا پ یافتند و کتب زیادی هم ترجمه و منتشر شدند . مطابع جدید و از جمله مطبعه عنایت در کابل و تعدادی از مطابع در ولایات فعال گردیدند . سینما تیاتر پغمان اعمار شده نمایشات تمثیلی آ غاز گردید.
وسعت یافتن امور فرهنگی ورشد مطبو عات در این عصر ایجاب می کرد تا « نظامنامه مطبوعات » در سال ۱۳۰۷ هجری شمسی طرح و نافذ گردد .
در دورۀ حکومت نه ماهۀ امیر حبیب الله کلکانی نیز چراغ مطبو عات خاموش نگردید و چند نشریه به چا پ میرسیدند .
در دورۀ اعلیحضرت نادر شاه انجمن ادبی کابل تا سیس شد و در هرات و قندهار نیز این انجمن ها به وجود آمدند .
انجمن ادبی کابل در اوایل سلطنت اعلیحضرت محمد ظاهر شاه زیر نام « ریاست مستقل مطبو عات» عملاً ادارۀ مطبوعات وامور فرهنگی کشور را بدست گرفت سینما کابل و پو هنی ننداری ، رادیو کابل ، موزیم ، کتابخانه عامه وروزنامه های انیس ، هیواد ، اصلاح ، کابل تایمز و مجلات ژوندون ، پشتون ژغ ، ننداره و چند نشریه دیگر از ارگانهای تحت ادارۀ ریاست مستقل مطبو عات بودند . رئیس مستقل مطبو عات در کنار وزرا در جلسات کابینه اشتراک می ورزید . در اواخر دهــه سی هجری خورشیدی با اعمار تعمیر های مجهز و مدرن برای را دیو افغانستان ، مطابع دولتی ، امور فرهنگی وسعت یافت و بهترگردید . در سا ل 1342 هجری شمسی در کابینه دا کتر محمد یوسف ، سید قاسم رشتیا به حیث وزیر مطبوعات اعلان شد . بعداً این وزارت زیر نام « وزارت اطلاعات وکلتور » راه رشد را پیمود و ادارات متعدد دیگر در داخل این وزارت خانه به وجود آمدند .
در اواخر دهۀ پنجاه خورشیدی که نشرات تلویزیونی در افغانستان آغاز شد یک ریاست دیگر نیز به این وزارت افزود گردید .
در زمان حاکمیت حزب دموکراتیک خلق ، وزارت اطلاعات وکلتور را که تصور می شد ادارۀ ان توسط یک وزیر و سه معین ممکن نیست به چهار کمیته دولتی تقسیم کردند که عبارت بودند از :
• کمتیه دولتی کلتور.
• کمیته دولتی طبع ونشر
• کمیته دولتی اژانس اطلاعاتی باختر .
• کمیته دولتی رادیو تلویزیون وسینما تو گرافی .
در رأ س هر کمیته یک رئیس به رتبه وزیر ( خارج رتبه ) قرار داشت و هر کدام دو تا سه معین داشتند .
۲. در دورۀ حاکمیت مجاهدین کار وزارت اطلاعات و کلتور ادامه داشت اما برخی از ریاست های آ ن قسماً ویران شدند و یا در فعالیت های شان سکته گی ها رخ می داد. در زمان حاکمیت طالبان وزارت اطلاعات وکلتور برجای بود ، اما دا منه فعالیت های آن بسیار کاهش یافته بود .
بعد از سقو ط طالبان فعالیت های این وزارت خانه زیر نام وزارت اطلاعات وفرهنگ گسترش یافت وعرصه های کاری جدیدی چون وزارت ا مور جوانان و توریزم نیز به این وزارت سپرده شد.
در حال حاضر دکتور سید مخدوم رهین که تجربۀ کار از دهۀ پنجاه در این وزارت داشته ویک دوره وزیر این ارگان هم بوده است ، بحیث وزیراطلاعات وفرهنگ با کار خستگی نا پذیر و ظیفه دارد ده ها استقامت کاری این وزارت را رهبری ومدیریت نماید .
تحت رهبری دکتورسید مخدوم رهین کار با ز سازی و فعال ساختن اکثر نهاد های این وزارت جریان دارد ، عمارت کابل تیاتر ( تیاتر ملی ) زیر ترمیم قرار دارد ، برای آرشیف ملی عمارت جدید ساخته شده و زمینی برای الحا قیه های موزیم ملی در ا ختیار قراردارد و این تعمیرات نیز اعمار می گردند آ ثار تاریخی سیار کشور در نمایشگاه های کشور های مختلف جهان در گردش است ، شورای سراسری جوانان ساخته شده واز طریق معینیت جوانان این وزارت برای صد ها جوا ن زمینه تحصیل را فراهم نموده است .
دیدگاه های وزارت اطلاعات وفرهنگ
وزارت اطلاعات وفرهنگ معتقد است که جنگ های ویرانگر بر علاوۀ تخریبات مادی بنا های شخصی ، دولتی وتاریخی سبب کشته شدن هزاران نفر در این سر زمین گردید و هزاران نفر معلول ، مصدوم ، بیوه و یتیم گردیدند . زیر بنا های اقتصادی کشور ویران ، اردو متلا شی وفعالیت های اقتصادی فلج گردید .
اما به نظر وزارت اطلاعات وفرهنگ مهیب ترین آسیب ها را واقعات اخیر به فرهنگ کشوروارد کرده است . زبان های کشور آلوده ، موسیقی وهنر های دیگرآمیخته به ابتذال ، وذوق آفرینش هنری و ادبی در اکثریت جوانان جای خود را به وقت کشی ، وبی اعتنا یی به فرهنگ اصیل کشور داده و حتی احساسات و طنپرستانه کمرنگ تر گردیده است. سویۀ تعلیمی پا ئین آمده . استعمال مواد مخدر بیشتر شده و امراض روانی جوانان را به خود کشی ها ، دلمرده گی ها نزدیک کرده است .
وزارت اطلاعات وفرهنگ فکر میکند که کار درست و منظم و پیگیر در اجرای امور فرهنگی یگانه راه بهسازی سلوک نسل نوین است وعلیه تمام این عوامل مخرب باید مبارزه صورت بگیرد.
در پهلوی ان این وزارت معتقد است که توضیح درست دموکراسی و نهادینه کردن آن ، استفاده درست ، معقول و قانونی از آ زادی بیان و باکیفیت ساختن رسانه های چا پی صوتی وتصویری نیز نیاز مبرم کشور ماست .
اهداف ومقاصد
وزارت اطلاعات وفرهنگ
مجموع دید گاه هایی که قبلا ً ذکر شد . اهداف ومقاصد غایی این وزارت را تشکیل می دهد ، اهداف عمومی وزارت به شرح ذیل خلاصه میگردد :
ـــ تأ مین رشد سالم جوانان ، زمینه سازی برای بلند بردن مهارت های شان و زمینه سازی برای اشتغال آنان .
ـــ با کیفیت ساختن نشرات رادیو یی ، تلویزیونی ومطبوعات .
ـــ جا به جا کردن کدر های با استعداد در پُست های وزارت و تأ مین عدالت در محیط کار.
ـــ فراهم نمودن زمینه کار از طریق ا عمار تعمیراتی که برای مقاصد مبرم وزارت نیاز است ، ما نند اعمار پارک های جوانان ، نگهداری آ ثار تاریخی ، محل نمایشگاه ها و اماکن اجرای فعالیت های هنری.
ـــ با کیفیت ساختن سناریوی فلم ها ، نمایشنامه ها و موسیقی کشور.
ـــ تا مین نشرات اختصاصی برای کودکان، جوانان ، معلولین ، زنان خانه ، منسوبان اردو ، پولیس و امنیت ملی ـــ در این را ستا محتوای نشرات باید مشوق کودکان وجوانان برای آ موختن ، تفریح وورزش باشد. مورا ل رزمی و حس وطنپرستی ووظیفه شنا سی قوای امنیتی افزایش یابد ، اثرات یا س در خانواده ها کمتر شده و زمینه سر گرمی وتفریح کهنسا لان بوسیله نشرات رسانه ها فراهم گردد .
ـــ کتابخانه های مرکز وولایات وحتی ولسوالی ها کمک شوند و کتب بیشتر در اختیار داشته و فرهنگ کتاب خوانی که رو به کاهش است ، دوباره احیا گردد .
ــــ از طریق کمیسیون بررسی تخطی رسانه ها باید از هتا کیها و تهمت بستن ها و ابرو ریزی رسانه های شخصی علیه افراد جامعه جلوگیری گردد .
ـــ حقوق کار مندان رسا نه های آزاد بوسیله قانونی که تدوین شده است حمایت شود .
ـــ از طریق شورای عالی هنر ، شورای رسانه ها ، شورای عالی مطبوعات از حقوق خبر نگاران ، هنر مندان و نویسندگان دفاع شده، بوسیله اینشورا ها کنفرانس ها ، سیمینار ها و مجالس آ موزشی تدارک گردد .
ـــ جلب جهانگردان برای دیدن اماکن تاریخی نیاز مبرم ماست .
ـــ جمع آوری اسناد تاریخی و نگهداری ان در محل مناسب ضروراست.
ـــ تامین روابط فرهنگی با کشور های دوست، عمدتاً کشورهای همسایه از طریق عقد موافقت نامه هاوتبا دلۀ هیئات های هنری ، خبرنگاری و مسلکی .
وظایف وزارت اطلاعا ت وفرهنگ
وزارت اطلاعات وفرهنگ جمهوری اسلامی افغانستان یکی از وزارت خانه های ( کابینه ــ قوۀاجرائیه ) افغانستان است که تحت رهبری ریاست جمهوری افغانستان جلا لتمآبان حامد کرزی ـــ مارشا ل قسیم فهیم ، استاد کریم خلیلی از طریق جلسات شورای وزیران فعالیت می کند .
در رأس این وزارت خانه دکتور سید مخدوم رهین قرار دارد .
وزارت اطلاعات وفرهنگ استقامت های کاری خود را به چهار بخش عمده تقسیم نموده که در رأس هر بخش یک معین قرار دارد . استقامت های متذکره عبارتند از :
• معینیت اداری و توریزم.
• معینیت فرهنگی .
• معینیت نشراتی.
• معینیت امور جوانان .
چند ستقامت کاری دیگر این وزارت را ریاست های عمومی مستقلی سامان می دهند که هر کدام ریاست هایی در داخل تشکیل خود دارند. این ریاست های عمومی عبارتند از :
• ریاست عمومی رادیوتلویزیون .
• ریاست عمومی مطابع آ زادی .
• ریاست عمومی آژانس اطلاعاتی باختر.
اینک وظایف هر ارگان مربوط به این وزارت را مختصراً توضیح می کنیم :
الف : معینیت اداری وتوریزم امور ریاست های ذیل را رهبری می نماید .
۱. ریاست گرځندوی .
۲. ریاست افغان تور .
این دو ریاست وظیفه دارند برای جلب جها نگردان و تبلیغ و معرفی نقاط دید نی و تاریخی
کشور کار نمایند .
همچنان تهیه محل بود و باش ، تهیه و سایل حمل و نقل جهانگردان و رهنما یان برای
جهانگردان ورهنمایان برای جهانگردان وظیفه این دوارگان می باشد .
۳. ریاست عمومی اداری : این ریاست با شعبات متعدد خود وظیفه دارد تمام ا مور اداری ، حسابی و پولی وزارت را سامان بدهد .
ب : معینیت فرهنگی امور ریاست های ذیل را رهبری می نماید :
۱ . ریاست فرهنگ وهنر : این ریاست مسایل مربوط به هنر و فرهنگ را به صورت عموم
حل فصل نموده اعطای جوایز مطبو عاتی ونشر یک مجله را نیز بعهده دارد .
۲. ریاست موزیم ملی : این ریاست از امور مربوط به موزیم ملی وارسی نموده علاوه بر حفظ آ ثار تاریخی منقول به صورت علمی ، کار باز دید از موزیم را تنظیم و نمایشگاه ها را راه اندازی می نماید .
۳. آرشیف ملی : این ریاست حفظ و نگهداری اسناد و مدارک تاریخی ، کتب خطی ، کتب نایا ب ، فرا مین سلا طین افغانستان و در مجموع تمام آ ثار کتبی و نقاشی های تاریخـــــــی را
بعهده دارد . این ریاست نیز زمینه بازدید علاقمندان به دیدن آ ثار تاریخی واستفادۀ محققان
از این آ ثار را فراهم می سازد.
۴. ریاست حفظ آ بدات تاریخی : این ریاست وظیفه دارد آ بدات و اماکن تاریخی را حفظ ، نگهداری وترمیم نما ید .
۵. ریاست باستانشناسی : وظیفه دارد تا اماکن ومحلات تاریخی را کشف وزمینه حفریات را فراهم سازد .
۶. ریاست موسیقی : وظیفه دارد برای رشد موسیقی و مواظبت از موسیقی دانان کنسرت ها را در مرکز ، ولایات و خارج کشور تدارک نماید .
۷. ریاست افغانفلم : وظیفه دارد امور سینما را درکشور رهبری نموده ، فلم های هنری و مستند را تهیه و از تولیدات سینما یی سکتور خصوصی مواظبت نماید .
۸. ریاست تیاتر ملی : برای رشد هنر تمثیل تلاش ورزیده نمایشات تیاتری را در مرکز ، ولایات وخارج کشور ساز ماندهی نموده ، از تیاتر های شخصی مواظبت نماید .
۹. ریاست گالری ملی : وظیفه دارد آ ثار ناب و با ارزش را در هنر های نقاشی ، مجسمه سازی ، کندن کاری ، گلدوزی ، خطا طی و غیره جمع آوری ونگهداری نموده ، نمایشگاه های این آ ثار را در مرکز ، ولایات و خارج از کشور ساز ماندهی نماید .
۱۰. نگارستان ملی ( میمنه گی ) وظیفه دارد زمینه آ موزش هنرهای خطا طی ، نقاشی ،
مجسمه سازی ، سوزن دوزی و سایر هنر ها را فراهم نموده ، آ ثار هنرمندان جوان
را به نمایش بگذارد.
۱۱. ریاست کتابخانه های عامه : این ریاست وظیفه دارد تا کتابخانه مرکزی ، کتاب خانه های
نوا حی شهر . ولایات وولسوالی ها را فعال نگهداشته ، از طریق تدویر کورسهای کتابداری
، برای کتابخانه های جدید کدر ها را تربیه نموده و با جلب کتب بیشتر کتابخانه های جدید
تأ سیس نماید .
ج : معینیت نشراتی رهبری ریاست های ذیل را به عهده دارد :
۱. ریاست روزنامه انیس .
۲. ریاست روزنامه هیواد.
۳. ریاست روزنامه اصلاح.
۴. ریاست روزنامه کابل تایمز
این چهار روز نامه تاریخی افغانستان که برخی از آ نان اضافه تر از هشتاد سال سابقه نشراتی دارد از سوی وزارت تنظیم و رهبری شده وظیفه اطلا ع رسانی ، سر گرمی ، ازدیاد معلومات ودانش ها را منحیث رسانه های چا پی به عهده دارند که به زبان های پشتو ، دری و انگلیسی به چا پ می رسند . بهبود در کیفیت نشرات این ارگان ها وظیفه اساسی وزارت اطلاعات وفرهنگ است.
۵ . ریاست طبع کتب بیهقی : این ریاست وظیفه دارد کتب علمی وتحقیقی و ادبی ومقالات
سیمینارها را طبع وبه مردم عرضه نماید . این ریاست درنقا ط مختلف شهر وولایات غرفه های فروش کتب ومجلا ت دارد .
۶ . ریاست نشرات : این ریاست در قسمت صدور جواز به نشرات چا پی ارزیا بی های خود را به عمل آورده ودخول وخروج نشرات چا پی را از کشور و به کشور بررسی می نماید و تمام مسایل نشراتی را ساز ماندهی می نماید .
۷. آمریت توزیع روز نامه ها و جراید : رسانیدن نشرات چاپی وزارت به مشترکین در مرکز ،
ولایات وخارج کشور را بدوش دارد .
د : معینیت جوانان : امور مربوط به جوانان کشور قبلاً در کابینۀ محترم حامد کرزی به حیث
یک وزارت مستقل ایجاد شده بود. اکنون این وزارت تحت سر پرستی معین امور جوانان مربوط وزارت اطلاعات وفرهنگ گردیده است. رهبری وزارت اطلاعات وفرهنگ این معینیت را در یکی از ساختمان های مربوط خویش جا به جا نموده آنرا با یک کتابخانه ، درس خانه ها و اتاقهای تدویر کنفرانسها و تدویر کورسهای آ موزشی مجهز ساخته است . به اثر سعی
۵
وتلاش این معینیت ورهنما یی ها و مواظبت وزیر اطلاعات وفرهنگ شورای سراسری جوانان بوجود امد . این معینیت با هزاران جوان در سراسر کشور در تماس بوده ، زمینه تحصیلات عالی را برای صد ها جوان مهیا ساخته ، با مؤ سسات تحصیلات عالی متعدد پرو توکول عقد نموده است. ساختن چهار پارک جوانان و ایجاد کلپ های ورزشی در دستور کار امسالۀ این معینیت قرار دارد .
غیر از ارگانهای یاد شده ، برخی از ریاست های عمومی وادارات دیگر نیز وظایف معینی را بعهده دارند که در چوکات وزارت اطلاعات وفرهنگ فعالیت دارند .
۱. ریاست عمومی مطابع آ زادی : این تصدی چا پ تمام روزنامه ها ومجلات وسایر اسناد ، فورمه ها و مکاتیب وزارت اطلاعات وفرهنگ را بعهده داشته ، فرمایش چا پ نشرات و مطبوعات سایر وزارت خانه ها و نهاد های مستقل را در بدل پول می پذیرد . این مطبعه سابقه بسیار طولانی در کشور داشته خدمات خود را به گونۀ شایسته انجام میدهد .
۲. ریاست عمومی آژانس اطلاعاتی باختر :
این مؤسسه یک آژانس خبری آبرو مند و تاریخی افغانستان است که برای تمام رسانه های چا پی ، تصویری وصوتی اخبار داخلی و خارجی را تهیه می نماید و سایت انتر نتی هم دارد. این ریاست با شعبه عکاسی ، تصحیح وترجمۀ اخبار مجهز می باشد .
۳. ریاست عمومی را دیو تلویزیون :
ریاست عمومی را دیو تلویزیون یکی از مهمترین و حساس ترین ارگانهای وزارت اطلاعات وفرهنگ می باشد این ارگان در زمان حاکمیت ح.د.خ.ا ما نند آژانس اطلاعاتی باختر ، کمیتۀ مستقل دولتی بود و با داشتن دوهزار و پنجصد کارمند توسط یک رئیس عمومی به رتبه وزیر چند معین و چندین رئیس اداره میشد .
نشرات را دیویی وتلویزیونی را دیو تلویزیون ملی در سراسر جهان قابل دیدن و شنیدن می باشد . این ارگان اکثر ولایات کشور را به نشرات مستقیم از مرکز ومقداری نشرات محلی تحت پوشش را دیو یی وتلویزیونی قرار داده است. را دیو تلویزیون ملی با تعدادی از کشور های جهان پروتوکول های همکاری عقد نموده و از با اعتبار ترین رسانه های مملکت می باشد
۴. ریاست پلان : تمام امور پلانگذاری و ارتبا ط خارجۀ وزارت اطلاعات وفرهنگ مربوط این ریاست مهم است .
۵. ریاست منابع بشری : این ریاست امور مربوط به تقرر ، تقاعد ،انفکاک و جا به جا یی کا در ها را بعهده داشته و در پرتو اصلاحات اداری کار با ثمر ومهمی را در این وزارت سامان می دهد .
۶. ریاست شورای عالی مطبوعات : این ریاست امور مهم را در عرصه های مختلف کاری در این وزارت ارزیا بی و بررسی می نماید و مشاورین نشراتی ، فرهنگی ، پلان و توریزم وزارت در چو کات این ریاست فعالیت می نمایند .
۷. اداره نظارت بر پروژه غزنی ۲۰۱۳: این اداره برای انسجام بخشیدن به امور مربوط به پروژه غزنی که د ر سال ۲۰۱۳ به نام پایتخت جهان اسلام اعلان خواهد شد تشکیل شده و بعد از انجام وظایف خود ملغی خواهد شد .
آ نچه تا کنون بر شمردیم استقامت های عمده و اساسی کار روز مره این وزارت را با ز تا ب میداد . نا گفته نما ند که وزارت اطلاعات وفرهنگ ده ها وظیفه دیگر را نیز انجام میدهد ، از قبیل تدویر سیمینار ها ، سمپوزیم ها ، کنفرانسها ، کورسهای مختلف در زمینه هنر ها ، خبر نگاری ، کمپیو تر و زبانها . برای جلو گیری از طوالت کلام از ذ کر جزئیات این امور خود داری شد . در اخیر باید متذ کر شد که انجام دادن این همه وظایف خطیر و تأ خیر نا پذیر مستلزم بودجه کافی ، لوازم مورد ضرورت و پرسونل با تجربه و تحصیل یافته می باشد .
امید است مقامات صالحه کشور با درک اهمیت وظایف این وزارت، دستگیر ومدد گار رهبری این وزارت بوده وما را در بسر رسانیدن اهداف واجرای وظایف به نحو شا یسته یاری رسانند.
